Semalt, kompýuter wiruslarynyň klassifikasiýasyny üpjün edýär

Kompýuter wirusy, özüni köpeldýän we aýratyn kompýuter ulgamlaryny özlerine girizip, zyýanly programma. Zyýanly programmalar ýa-da wiruslar köp sanly enjamy ýokaşdyrýar we sosial mediýada adamlar üçin bulaşyklyk döredýär. Bu ýerde “ Semalt” müşderi üstünlikleriniň dolandyryjysy Aleksandr Peresunko kompýuter wiruslarynyň esasy görnüşleri barada söhbet etdi.

Boot sektory wirusy

Kompýuter enjamy açylanda, aýratyn kodlar disklerinde ýerine ýetirilýär. Bu kodlar Linux, Unix we Windows ýaly operasiýa ulgamlaryny ýükleýär. Processükleme prosedurasy gutarandan soň, kompýuter enjamyňyzyň sazlamalaryny barlap we üýtgedip bilersiňiz. Kod boot sektory diýlip atlandyrylýar we kompýuter enjamyňyzyň boot diskinde wagtlaýyn ýa-da hemişelik bolýar. Bu günler internetde boot sektory wiruslaryny seýrek tapýarys, ýöne olar bir görnüşde bar we kompýuter ulgamyňyzyň işini haýalladyp biler.

Programma ýa-da faýl ýokaşdyryjylary

Programma ýa-da faýl ýokaşdyryjylary, programma faýllaryňyzy we kompýuter faýllaryňyzy birnäçe sekundyň içinde ýokaşdyrýar. Köplenç enjamyňyzyň C diskindäki faýllara, şeýle hem .exe, .com, .bat, .sys we .pif ýaly giňeltmeler bilen Windows-a täsir edýär. Bu wiruslar enjamyňyzda awtomatiki usulda işjeňleşdirilýär we kompýuter ulgamyňyzyň maglumatlaryny üýtgedýär. Bu wirus özüni ýada salýar we faýllara köpeldip bilýär.

Makro wiruslary

Makro wirusy, Microsoft Office toplumynda resminama faýllaryňyza, elektron tablisalaryňyza we prezentasiýalaryňyza ýokaşýar. Her gezek onlaýn prezentasiýa ýa-da söz resminamasyny açanyňyzda kodlaryny salýarlar we galp faýllar bilen üpjün edýärler. Bu günler makro wiruslary adaty däl we seýrek boldy.

Troýa ýa-da Troýan aty

“Troýan aty” adalgasy grekler bilen Troýa şäheriniň söweşijileriniň arasyndaky söweş hakda nusgawy edebiýat eserlerinden gelip çykypdyr. Şeýlelikde, bu at döräp, Troýan atlary ulanyjylaryň enjamlarynda belli faýllary nyşana alýar. Bu wiruslar ulgamyňyza girýär we awtomatiki gurulýar. Soňra hakerler “PayPal ID”, kredit kartoçkasynyň jikme-jiklikleri, ulanyjy atlary, parollar we beýleki maglumatlar ýaly duýgur maglumatlaryňyzy ogurlamak üçin Troýanlary ulanýarlar. Yzky Troýanlar, adaty Troýanlardan açyk meýdanda açylyşy bilen tapawutlanýar, hakerlere kompýuter enjamyňyzy dolandyrmaga mümkinçilik berýär. Mahabat we içaly programma üpjünçiligi enjamyňyzy biynjalyk edýär we brauzeriň sazlamalaryny ep-esli derejede üýtgedýär. Enjamyňyzy haýalladýarlar we ulgamyňyzy dürli pop-uplar bilen doldurýarlar. Mahabat programma üpjünçiliginiň we içaly programma üpjünçiliginiň daşky Troýanlara garanyňda has giň ýaýrandygyny we ähli enjamlarda we keygen faýllarynda diýen ýaly bardygyny aýtmak ýalňyş bolmaz.

Gurçuklar

Gurçuk çalt ýaýran wirusdyr. Kompýuter ulgamyňyza aralaşyp, köp sanly faýly ýok edip biler. Wirus Wi-Fi-yňyzy öldürip, enjamyňyzyň işini haýalladyp biler. Gurçuk ulanyjylary duzaga alýar we dostlaryny, garyndaşlaryny we müşderilerini çaklaýar. Näbelli çeşmelerden gelen e-poçta goşundylaryny açmazlyk hökmanydyr. Kompýuter hünärmenleri gurçuklaryň geometrik ösüşde bütin dünýäde ýaýrap biljekdigini öňe sürýärler. Mysal üçin, Mellisa we Söýgi haty dünýäde ýüzlerçe müňlerçe enjamlara ýokaşdy.

Rootkits

“Rootkits”, hakerleriň ulgamlaryňyza hüjüm etmegini aňsatlaşdyrýan, kompýuter proseslerini gizlemek üçin döredilen dürli programmalardan ybarat programma üpjünçiligi ulgamlarydyr. Rootkits enjamyňyza zeper ýetirip biler; şeýle hem, Taslama dolandyryjysyna, Hasaba alyş redaktoryna we şuňa meňzeş faýllara girmegiňizi saklaýar.